در زمان لولهکشی ساختمان، دو گزینهی برجسته و پرکاربرد وجود دارند:
- لولههای PPR (پلیپروپیلن کوپلیمر تصادفی)
- PVC (پلیوینیل کلراید)
اما کدام یک برای پروژهی شما مناسبتر است؟ آیا به دنبال لولهای مقاوم در برابر دمای بالا هستید یا گزینهای اقتصادی برای سیستمهای آب سرد؟ در این مقاله، به بررسی دقیق تفاوتهای این دو نوع لوله از جنبههای مختلف، میپردازیم.
لولههای PPR و PVC هر دو از گزینههای محبوب در صنعت لولهکشی هستند، اما ویژگیهای متفاوتی دارند که آنها را برای شرایط خاص مناسب یا نامناسب میکند. از مواد اولیه گرفته تا روش نصب و کاربردها، این دو نوع لوله تفاوتهایی دارند که در این مقاله بهصورت جامع بررسی خواهیم کرد
تفاوت های موجود لوله PPR و PVC
مواد اولیه
تفاوت اصلی بین لولههای PPR و PVC در مواد سازندهی آنها نهفته است. لولههای PPR از پلیپروپیلن کوپلیمر تصادفی ساخته میشوند، مادهای غیرسمی و مناسب برای مصارف غذایی که با آب واکنش نمیدهد و کیفیت آن را حفظ میکند. این ویژگی PPR را برای انتقال اب آشامیدنی مناسب کرده است، حتی در دماهای بالا. در مقابل، لولههای PVC از پلیوینیل کلراید تولید میشوند که ممکن است حاوی افزودنیهایی مانند نرمکنندهها و تثبیتکنندهها باشد. این افزودنیها در طول زمان میتوانند به آب نشت کنند و بر کیفیت آن تأثیر بگذارند، بهویژه در سیستمهای آب آشامیدنی.
این تفاوت در مواد اولیه، روش نصب را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. لولههای PPR با جوشکاری حرارتی (hot-melt) به هم متصل میشوند که اتصالاتی محکم و بدون نشتی ایجاد میکند. اما لولههای PVC با استفاده از چسب مخصوص نصب میشوند که فرآیند سادهتری دارد، اما ممکن است در طولانیمدت به اندازهی جوشکاری حرارتی مقاوم نباشد.

ضخامت دیواره (استحکام در برابر فشار)
لولههای PPR در ضخامتهای متنوعی عرضه میشوند؛ برای مثال، لولههای چهار نقطهای با ضخامت 2.3 میلیمتر و لولههای شش نقطهای با ضخامت 3.5 میلیمتر. این تنوع، امکان استفاده از PPR در سیستمهای مختلف با فشارها و دماهای متفاوت را فراهم میکند. از سوی دیگر، لولههای PVC معمولاً ضخامت کمتری دارند؛ مثلاً با قطر 6 میلیمتر و ضخامت 2.0 میلیمتر یا قطر 8 تا 10 میلیمتر با ضخامت 2.5 میلیمتر. لولههای PPR با دیوارهی ضخیمتر، مقاومت بیشتری در برابر فشار و دما دارند و برای کاربردهای سنگینتر مناسباند. اما PVC با ضخامت کمتر، بیشتر برای سیستمهای کمفشار مانند فاضلاب یا انتقال آب سرد طراحی شده است.
[مقالات دیگر: فرق لوله پلی اتیلن و پی وی سی]
هر لوله کجا به کار میآید؟
لولههای PPR و PVC برای اهداف متفاوتی طراحی شدهاند. لولههای PPR به دلیل مقاومت در برابر دما و فشار، برای سیستمهای آب گرم و سرد، سیستمهای گرمایشی و حتی انتقال مواد شیمیایی ایدهآل هستند. این لولهها میتوانند دماهای بالا را تحمل کنند و در سیستمهای آب گرم، عملکرد بهتری نسبت به PVC دارند. در مقابل، لولههای PVC عمدتاً برای سیستمهای آب سرد، فاضلاب و گاهی سیمکشی برق استفاده میشوند. این لولهها در برابر نور خورشید شکننده میشوند و برای نصب در فضای باز یا سیستمهای آب گرم مناسب نیستند.
با این حال، نکتهای که باید به آن توجه کرد این است که لولههای PPR در صورت نصب در معرض نور مستقیم خورشید، ممکن است نیاز به تعویض دورهای (هر دو سال یکبار) داشته باشند تا از رشد باکتریها و کاهش عمر مفید جلوگیری شود. در چنین شرایطی، PVC میتواند گزینهی بهتری باشد.
تفاوتها در نحوهی نصب این دو لوله
نصب لولهها یکی از عوامل تعیینکننده در انتخاب است. لولههای PVC به دلیل وزن سبک و روش اتصال با چسب، نصب سریع و آسانی دارند که آنها را برای پروژههای بزرگ و فوری مناسب میکند. اما لولههای PPR به ابزارهای خاص و تکنیک جوشکاری حرارتی نیاز دارند که فرآیند نصب را کمی پیچیدهتر و زمانبرتر میکند. با این حال، اتصالات جوشی PPR دوام بیشتری دارند و احتمال نشتی در آنها کمتر است، در حالی که اتصالات چسبی PVC ممکن است در طولانیمدت ضعیفتر عمل کنند.
لولههای PPR به لطف ساختار مولکولی خود، در برابر دما و فشار بالا مقاومتر هستند و کمتر دچار ترکخوردگی یا تغییر شکل میشوند. سطح داخلی صاف آنها نیز اصطکاک را کاهش میدهد و جریان آب را بهبود میبخشد. در مقابل، لولههای PVC اگرچه در برابر مواد شیمیایی مقاوماند، اما در معرض نور خورشید شکننده میشوند و برای آب گرم مناسب نیستند. همچنین، PVC ممکن است در طول زمان دچار ترکخوردگی ناشی از تنشهای محیطی شود که عمر مفید آن را کاهش میدهد.

تفاوتها از لحاظ تولیدات بازیافتی
لولههای PPR از مواد قابل بازیافت ساخته میشوند و در فرآیند تولید، کربن کمتری منتشر میکنند که آنها را به گزینهای سازگارتر با محیط زیست تبدیل میکند. اما تولید لولههای PVC شامل استفاده از کلر است و ممکن است مواد جانبی مضری آزاد کند. بازیافت PVC نیز دشوارتر است و دفع آن میتواند چالشهایی برای محیط زیست ایجاد کند.
جمعبندی (کدام لوله را انتخاب کنیم؟)
انتخاب بین لولههای PPR و PVC به نیازهای خاص پروژهی شما بستگی دارد. اگر به دنبال لولهای برای سیستمهای آب گرم و سرد با دوام بالا و مقاومت در برابر دما و فشار هستید، PPR انتخاب بهتری است. اما اگر پروژهی شما شامل سیستمهای آب سرد، فاضلاب یا سیمکشی برق است و نصب سریع و هزینهی کمتر برایتان اولویت دارد، PVC میتواند گزینهی مناسبتری باشد.
برای تصمیمگیری نهایی، این عوامل را در نظر بگیرید:
- دمای سیستم
- فشار کاری
- بودجه
- شرایط نصب
- اهمیت تأثیرات زیستمحیطی